UN 
(SDGTALKING) – Zayıf güven ortamı, artan maliyet baskısı ve yapay zeka (AI) teknolojilerinin iş süreçlerinde yarattığı dönüşüm, dünya genelinde büyük şirketleri toplu işten çıkarmalara yöneltti. Amazon, Nestle ve UPS gibi küresel devler, harcamaları kısmak ve otomasyon yatırımlarını artırmak için binlerce çalışanıyla yollarını ayırıyor.
ABD ve Avrupa’da on binlerce kişi işini kaybediyor
Reuters verilerine göre, yalnızca Ekim ayında ABD merkezli şirketler 25 binden fazla işten çıkarma duyurdu. Bu sayıya, yıl başından itibaren devreye girmesi planlanan UPS’in 48 bin kişilik işten çıkarma programı dahil değil.
Avrupa’da da tablo farklı değil. Bölgedeki toplam işten çıkarma sayısı 20 bini aşarken, Nestlé’nin 16 bin kişiyi etkileyecek yeniden yapılanma kararı dikkat çekiyor.
ABD hükümetinin tarihindeki en uzun ikinci kapanma sürecini yaşaması nedeniyle, resmi istihdam verilerinin gecikmesi yatırımcıların bu gelişmelere daha fazla odaklanmasına yol açıyor.
CEO’lar AI harcamalarının karşılığını arıyor
Amazon, kurumsal işgücünden 14 bin kişiyi etkileyecek bir işten çıkarma planı açıkladı. Reuters, bu sayının 30 bine kadar çıkabileceğini bildirdi. Target, Procter & Gamble ve Nestle gibi diğer devler de benzer adımlar atıyor.
Bazı şirketler, yeni göreve gelen CEO’ların operasyonel yeniden yapılanma kararları doğrultusunda işten çıkarmaları hızlandırırken; bebek giyim markası Carter’s, ABD Başkanı Donald Trump’ın yüksek ithalat vergileri nedeniyle ofis çalışanlarının %15’ini işten çıkarmak zorunda kaldı.
Yapay zeka beyaz yakalıları hedef alıyor
Bu kesintiler, fabrikalarda değil, beyaz yakalı pozisyonlarda yoğunlaşıyor. Şirketler, AI destekli otomasyon sistemleriyle operasyonel maliyetleri azaltmayı hedefliyor. Analistler, özellikle Amazon ve Target gibi perakende devlerinin hamlelerinin, yapay zeka temelli yapısal dönüşümün erken işaretleri olduğunu vurguluyor. Target’ın kesintileri personelinin %8’ini etkilerken, Amazon’un 1,5 milyonluk küresel iş gücünün yalnızca 14 bin pozisyonu etkilenecek.
AI yatırımları hızla artıyor
KPMG’nin Eylül ayında yayımladığı ankete göre, ABD’li yöneticilerin AI yatırımları yılın ilk çeyreğine göre %14 arttı. Şirketlerin ortalama AI harcamasının gelecek yıl 130 milyon dolara ulaşması bekleniyor.
Yöneticilerin %78’i, yapay zekanın maliyetleri düşürdüğünü ve kârı artırdığını kanıtlamaları için yönetim kurulları ve yatırımcılar tarafından yoğun baskı altında olduklarını belirtti. Bank of America ekonomistleri ise 22 Ekim tarihli raporlarında, otomasyonun ilk olarak giriş seviyesi pozisyonları etkileyeceğini, ancak bilgi, finans ve profesyonel hizmet sektörlerinde AI kullanımıyla birlikte istihdam artışının da gözlendiğini açıkladı.
