UN 
(SDGTALKING) – ABD Senatosu’nun Salı günü kabul ettiği devasa bütçe tasarısı, yapılan son dakika değişikliklerine rağmen rüzgar ve güneş enerjisi projelerinin geliştirilmesini zorlaştıracak hükümler içeriyor. Sektör temsilcileri, enerji uzmanları ve çevre grupları, bu adımın enerji arzını daraltabileceği, elektrik fiyatlarını yükseltebileceği ve yüz binlerce kişinin işsiz kalabileceği uyarısında bulundu.
Güneş ve rüzgarda tüketim vergisi azaltıldı, ama engeller kaldı
Senatodaki oylama öncesinde, Cumhuriyetçi senatörlerin baskısıyla rüzgar ve güneş projelerine uygulanacak tüketim vergilerinde kısmi indirime gidildi. Iowa Senatörleri Joni Ernst ve Chuck Grassley ile Alaska Senatörü Lisa Murkowski’nin müdahalesiyle, bu projelere yönelik doğrudan vergi uygulamasının hafifletilmesi son dakikada tasarı metnine eklendi. Ancak çevre grupları, yapılan değişikliklerin yetersiz kaldığını ve projelerin genel olarak ilerlemesini engelleyeceğini savunuyor.
2026’dan sonra vergi kredileri fiilen kalkıyor
Yeni yasa tasarısı, rüzgar ve güneş enerjisi projelerinin federal vergi kredilerinden yararlanabilmesi için kritik bir tarih belirliyor. Buna göre, projelerin 2026’dan önce inşaata başlamış olması gerekiyor. Önceki düzenlemede, krediler projelerin hizmete alındığı tarihe göre belirleniyordu. Bu değişiklikle birlikte, inşaatı geciken veya hâlâ planlama aşamasında olan birçok proje devre dışı kalabilecek.
Tasarı ayrıca, 2027 sonuna kadar hizmete girmeyen projelerin destek alamayacağını netleştiriyor. Bu durum, özellikle yerel düzeyde geliştirilen topluluk güneş enerjisi projelerini riske atıyor.
“Tarihin en büyük elektrik faturası artışı” uyarısı
İklim savunuculuğu grubu Evergreen Action’ın direktörü Lena Moffitt, “Senato Cumhuriyetçileri, Amerikan tarihindeki en büyük elektrik faturası artışını tetiklemek için oy kullandı” diyerek sert eleştiride bulundu. Moffitt, tasarının enerji üretim kapasitesini daraltacağını ve tüketicilere yansıyacak maliyetlerin artacağını belirtti.
Araştırma kuruluşu C2ES, yasa tasarısının ABD’de yaklaşık 2,3 milyon iş kaybına neden olabileceğini öngörürken, Energy Innovation adlı diğer bir analiz şirketi, yapay zekâ ve veri merkezi yatırımlarının büyüdüğü bir dönemde 300 GW’lık elektrik üretim kapasitesinin kaybedilebileceğini ifade etti.
Projeler askıya alınabilir, özel yatırımlar tehdit altında
Topluluk Güneş Enerjisi Erişimi Koalisyonu Başkanı Jeff Cramer, yasa tasarısının yalnızca çevre değil, yerel ekonomi için de tehdit oluşturduğunu vurguladı. Cramer, “Bu tasarı geliştirilmekte olan binlerce projeyi çıkmaza sokacak, milyarlarca dolarlık özel yatırımı riske atacak ve yüz binlerce iyi maaşlı işi yok edecek” dedi.
Elektrikçilerden müteahhitlere, tarım arazilerini kiralayan çiftçilere kadar birçok kesimin bu projelere bağlı olduğunu belirten Cramer, tasarının ekonomik zincirde ciddi kırılmalar yaratabileceğini savundu.
Çeliğe vergi indirimi, kömüre teşvik tartışması
Senato tasarısı, yenilenebilir enerjiye darbe vururken, çelik üretiminde kullanılan kömür için yeni bir vergi indirimi de getiriyor. Normalde sadece yeşil enerji ve silah üretiminde kullanılan bazı kritik mineralleri kapsayan vergi teşvikleri, artık kömür için de geçerli olacak. Muhalifler, bu maddenin sıkıntıdaki kömür sektörüne yüz milyonlarca dolarlık sübvansiyon sağlayacağını ifade ediyor.
Bazı temiz enerji türleri korundu, Meclis’e çağrı var
Tasarı, hidrojen, nükleer enerji, jeotermal, hidroelektrik ve karbon yakalama teknolojileri için vergi indirimlerini koruyor. Muhafazakâr temiz enerji grubu “Sorumlu Enerji Çözümleri için Vatandaşlar”ın başkanı Heather Reams, bu kalemleri desteklediklerini belirterek, Temsilciler Meclisi üyelerine çağrıda bulundu. Reams, “Şimdi Meclis’teki üyelerimizi, gerçek Amerikan enerji hakimiyetini desteklemek için bu vergi teşviklerine sahip çıkmaya davet ediyoruz” dedi.
